Al in 1991 heeft onze regering toegezegd de bijdrage van de Nederlandse economie aan wereldwijde ontbossing te willen stoppen. Toch blijft Nederland verantwoordelijk voor de kap van grote stukken oerbos. Door onze import van allerlei producten is er in de afgelopen tien jaar (van 1995 tot 2005) meer dan 1.5 miljoen hectare bos verwoest. Het gaat hierbij niet alleen om hout en papier. Wat slechts weinig mensen weten, is dat de oerbossen in die periode ook zijn gekapt of afgebrand voor de aanleg van soja- en oliepalmplantages. Deze grondstoffen zijn steeds vaker terug te vinden in jouw boodschappenmandje.

Voor jou als consument is het nu niet mogelijk om oerbosvrij boodschappen te doen. De grondstoffen soja, palmolie en houtpulp zijn terug te vinden in een enorme berg producten: van margarine tot chips, van vleeswaren tot toiletpapier. Zonder dat je het weet. Duurzaam consumeren wordt je onmogelijk gemaakt.

In Indonesië en Maleisië worden op grote schaal de laatste oerbossen van Azië platgebrand om ruimte te maken voor oliepalmplantages. Palmolie zit in 60 procent van de supermarktproducten: bijvoorbeeld in chocolade, koekjes, pindakaas, zeep en lippenstift, om er maar een paar te noemen. Een nieuwe bedreiging voor de bossen is het gebruik van palmolie als brandstof voor auto's of om elektriciteit mee op te wekken. Nederland is de grootste palmolieafnemer van Europa.

Soja wordt als plantaardige olie in voedsel verwerkt, maar het is vooral populair als veevoer. Voor onze vleesconsumptie werd de afgelopen 10 jaar op grote schaal ontbost in Zuid-Amerika, ook in de Amazone. Vorig jaar is een moratorium (tijdelijke stop) op de handel in soja uit ontboste gebieden in de Amazone ingesteld. De Amazone is daarmee voorlopig veilig voor sojaexpansie, maar dat geldt niet voor andere bosgebieden in Zuid-Amerika. Soja zit ook in veel sauzen, soepen en broodbeleg.

Bij hout is het probleem dat het grootste deel van de kap illegaal is. Nederland gebruikt jaarlijks 22,2 miljoen kubieke meter hout en houtproducten. Ons tropisch hout komt vooral uit Maleisië, Brazilië en Indonesië, maar ook Congo en Papoea-Nieuw-Guinea leveren steeds meer hout. In veel van deze landen wordt hout op grote schaal illegaal gekapt. Minister Verburg heeft in juni toegezegd dat ze zich in zal zetten voor wetgeving op Europees niveau. Legale houtkap betekent echter nog niet dat de kap duurzaam is. Een verbod op de handel in illegaal hout is daarom slechts een eerste stap.

Nederlands papier en pulp komen voornamelijk uit de Scandinavische landen, maar ook uit Canada, Indonesië en Brazilië. Papier bestaat gedeeltelijk uit gerecyclede pulp, maar ook uit verse vezels die afkomstig kunnen zijn van bomen uit de laatste oerbossen. Het is bijvoorbeeld mogelijk dat in jouw wc-papier, krant of nieuwe boek de oerbossen van Canada zijn verwerkt. Nederlanders gebruiken 4 miljard kilo aan papierproducten per jaar.

De regering heeft geprobeerd om bedrijven duurzaam te laten ondernemen, maar op vrijwillige basis. De afgelopen jaren is gebleken dat dit niet werkt. Nog steeds komen massa's producten ons land binnen die hebben bijgedragen aan ontbossing. Wereldwijd is nog slechts 20 procent van de oerbossen intact. Deze laatste oerbossen moeten worden beschermd. Het minste dat de Nederlandse overheid kan doen is concrete maatregelen nemen om te garanderen dat alle producten op de Nederlandse markt oerbosvrij zijn. Anders zien we straks door de boodschappen het bos niet meer.

Palmolie en soja zit in bijna alle producten in de supermarkt. Voor jou als consument is het onmogelijk om te weten welke producten bijdragen aan ontbossing en welke niet. Pindakaas, shampoo, mayonaise, tandpasta; in al deze producten zit soja of palmolie. Greenpeace lanceert daarom een lijst met producten waar soja of palmolie in verwerkt zit, om te laten zien dat het op dit moment vrijwel onmogelijk is, om oerbosvrij boodschappen te doen.

Klik hier voor meer informatie en de lijst met producten.